0224 222 0 777[email protected]

Menisküs Yırtıkları

Menisküs Yırtıkları

Menisküs yırtıkları en fazla görülen diz yaralanmalarından biridir. Sporla uğraşan kişilerde daha sık oluşmakla birlikte, menisküs yırtıkları çocuklar dahil herkeste görülebilir. Futbol sahasında sert bir mücadele menisküs yırtığına neden olabileceği gibi, çömelme pozisyonundayken hızlıca ayağa kalkmak veya ayak sabit dururken ani bir dönme hareketi yapmak da menisküs yırtığına neden olabilir. Menisküs yırtığı olan hastalarda genellikle dizde ağrı, şişlik, kilitlenme hissi ve dizi tamamen uzatmakta güçlük çekme gibi belirtiler ortaya çıkar.

Dizde menisküslerin yapısı ve işlevi

Dizde-menisküslerin-yapısı-ve-işlevi

Diz ekleminde uyluk ve kaval kemiği arasında içte ve dışta olmak üzere C şeklinde iki adet menisküs adı verilen kıkırdağımsı yapı bulunmaktadır. Menisküsler diz ekleminde birden fazla görev üstlenirler. Öncelikle diz eklemini yapan iki farklı kemik ucunun birbirine uyumunu sağlarlar. Aynı zamanda eklemdeki temas alanını arttırarak, dize gelen yükün daha geniş bir alana dağılmasını ve eklem kıkırdağını yüksek basınçtan korurlar. Bununla birlikte menisküsler, dizde aşırı bir kayma veya dönme gibi hareketler oluşmasını önleyerek, dize destek olurlar.

Dizi aşırı zorlayan hareketler, bacak üzerinde ani dönme ve bükmeler sonucunda menisküste zedelenme ve yırtık meydana gelebilir. Menisküs, gençten yaşlıya birçok insanda değişik şekillerde zedelenip, hasar görebilir. Genellikle gençlerde daha çok ani hareketler sonucunda menisküs yırtığı oluşurken, yaşlılarda yıllar içinde gelişmiş olan yıpranma nedeni ile, hafif bir zorlanma sonucunda hatta zorlanma dahi olmadan menisküs yırtıkları oluşabilmektedir. Menisküs yırtıkları zamanla diz ekleminde kireçlenmeye yol açar. Bu nedenle takip ve uygun tedavilerin zamanında yapılması, geç kalınmaması diz ekleminin sağlığı açısından son derece önemlidir.

Dizde menisküs yırtıkları nasıl meydana gelir?

Doğrudan yaralanmalar: Doğrudan dize gelen darbeler sonucunda oluşan yaralanmalardır. Diz üzerine düşme, trafik kazaları, spor sırasında doğrudan dize alınan darbeler bu tip menisküs yaralanmalarına neden olabilmektedir.

Dizde-menisküs-yırtıkları-nasıl-meydana-gelir.jpg

Dolaylı yaralanmalar: Gövdenin diz üzerinde dönmesi sonucu gerçekleşen yaralanmalardır. Bu tip durumlarda genellikle ayak yerde sabitken, vücudun diz üzerinde dönmesi sonucu diz eklemi ve menisküste zedelenme meydana gelir. Denge kaybı veya ayak takılması nedeniyle, vücudun diz üzerinde kontrolsüz bir şekilde dönmesi de menisküste dolaylı yaralanmaya yol açabilir.

Dejeneratif yırtıklar: Yaşlanmayla birlikte diz ekleminde kireçlenme ve menisküste yıpranma oluşabilir. Bu durumda olan yaşlı bireylerde, diz üzerinde yapılan hafif bir zorlama bile menisküs yırtığına neden olabilir.

Yırtık menisküs her zaman ağrılı mıdır?

Menisküs yırtığının neden olduğu ağrı duruma göre değişiklik gösterebilir. Menisküs yırtığı olan hastalarda genellikle diz ağrısı, dizde kilitlenme ve şişlik gibi belirtiler bulunmaktadır. Diz büküldüğünde veya üzerine ağırlık verildiğinde ağrı daha belirgin hale gelebilmektedir. Genellikle çoğu menisküs yırtıkları diz ağrısına neden olsa da, özellikle yaşlanma ile dizinde kireçlenme ve menisküslerde yıpranması olan kişilerde kendiliğinden veya hafif zorlanma ile oluşan yırtıklar bazen fark edilmeyebilir.

Menisküs yırtığı belirtileri

Her hastada farklılık göstermekle birlikte menisküs yırtığı belirtileri genel olarak şunlardır;

Menisküs yırtığı belirtileri
  • Dizde ani başlangıçlı ağrı
  • Dizde eskiden de var olan ağrının ani artışı
  • Dizde şişlik ve hassasiyet
  • Dizde takılma hissi
  • Dizde kilitlenme hissi oluşması
  • Dizi kıvırıp açarken oluşan zorluk
  • Yürümekte, çömelmekte, merdiven inip çıkmakta zorluk

Dizde menisküs yırtığı nasıl teşhis edilir?

Dizde menisküs yırtığı tanısı koymak için; hastanın tıbbi öyküsü, fizik muayene bulguları ve uygun radyolojik görüntüleme yöntemlerinin birlikte değerlendirilmesi gereklidir.

Tıbbi öyküsü: Hastanın ağrısının tam olarak nerede olduğu, ağrının nasıl ve ne zaman başladığı, hangi aktiviteler sırasında zorlandığı, daha önce geçirmiş olduğu ameliyatlar ya da daha önce almış olduğu tedaviler hakkında bilgi alınır.

Fizik muayene: Ortopedi doktoru muayene sırasında hastanın diz eklemini, hareketlerini ve yürüyüşünü kontrol eder. Dizdeki şişlik, hassasiyet, hareket açıklığı ve bazı özel muayene testleri yapılmasının yanı sıra, kalçadan dize yansıyan ağrıların ayırıcı tanısı açısından kalça muayenesi de yapılabilir.

Röntgen: Röntgen, dizdeki kemik yapıları ve dizilimi görmek için istenen radyolojik tetkiktir. Ortopedi doktoru menisküs yırtığından şüphelense bile, dizdeki aşınma miktarını değerlendirmek ve kemik yapılarda başka bir sorun olup olmadığını anlamak için öncelikle veya diğer görüntülemeler ile birlikte diz röntgeni isteyebilir.

Manyetik rezonans görüntüleme (MR): Genel olarak, bir menisküs yırtığının teşhisi ve değerlendirilmesi için altın standart dizin manyetik rezonans görüntülemesidir. MR görüntülemesi menisküsteki yırtığın yeri, şekli ve büyüklüğü hakkında bilgi verir. Menisküs yırtığının neden olduğu kıkırdak hasarı veya eklem içi şişlik gibi durumları da gösterir. Ayrıca menisküs dışındaki diğer yapılarda da bir sorun olup olmadığı izlenebilir.

Bir menisküs lezyonunun tanısında MR’ın sağladığı avantajlar;

  • Yırtığın yeri, tipi, konumu ve derecesini belirleyerek, tedavi planlamasında önemli rol oynar.
  • Beraberinde diğer eklem içi yapılar (kıkırdak, bağlar vb.) değerlendirilebilir.
  • Eklem dışı yapıların da görülmesini sağlar.
  • Radyasyon içermez.

Menisküs yırtıklarının yeri, tipi ve şekli neden önemlidir?

Menisküs yırtıklarında en uygun tedaviyi seçmek için menisküs yırtık yerinin, şeklinin, tipinin ve büyüklüğünün doğru görüntülenmesi şarttır. Genç, aktif kişilerdeki menisküs yırtığının yeri, menisküs kanlanmasının iyi olduğu dış tarafta ise menisküs onarımı yapılır. Benzer şekilde menisküs kök yırtıkları da onarılmalıdır. Çoğu genç sporcu menisküs onarımından sonra tekrar aktif spor hayatına döner. Eğer hasta yaşlı veya menisküsteki yırtık kanlanmanın zayıf olduğu iç alanda ise, veya menisküs yırtığı onarılamayacak kadar parçalı ise, o zaman hasarlı bölümün kesilip çıkarılması gerekir. Menisküs yırtıkları tipleri arasında horizontal, longutudinal, radial, vertikal, kova sapı, kök yırtığı, kompleks yırtıklar sayılabilir.

menisküs yırtık tipleri
Menisküs-yırtık-tipleri
icon-1-1.png

Turan&Turan
Kemik Kas Eklem Sağlığı

Çağrı Merkezi

0224 222 0 777