turan turan

robotik cerrahi

robotik diz protezi

diz protezi

ortopedi ve travmatoloji
fizik tedavi ve rehabilitasyon
fizik tedavi fizik tedavi robotik cerrahi robotik cerrahi
tr
0224 222 0 777[email protected]

Tırnak Mantarı ve Tedavisi: Ayak Sağlığını Ciddiye Alın

tt

20’den fazla kemik, 30 eklem, 100’den fazla kas, tendon ve bağlardan oluşan benzersiz anatomik yapıya sahip ayaklarımız vücudumuzun temelini oluşturur. Attığımız her adım ayakların göreviyle başlar. Bu nedenle ayak sağlığımız, günlük yaşamdan iş ve sosyal hayatımıza kadar yaşam kalitemiz üzerinde etkilidir. Özellikle diyabet gibi ayak sağlığı üzerinde olumsuz etki yaratabilecek durumlarda ayak bakımı daha önem kazanmaktadır. Ayak sağlığı kötüyse, fiziksel aktiviteler azalacağından, kalp rahatsızlıkları gibi diğer ciddi hastalıklara yakalanma riski artabilir.

Ayak sağlığını etkileyen en yaygın sorunlardan biri de tırnak mantarıdır. Türkiye’de 14 milyondan fazla kişinin tırnak mantarından etkilendiği tahmin edilmektedir. Bu kadar yaygın bir sorun olan tırnak mantarı ve belirtileri nedir, tırnak mantarı tedavisi nasıl yapılır, tırnak mantarı bulaşıcı mıdır ve nasıl önlem alabiliriz sorularının cevaplarını yazımızda bulabilirsiniz.

Tırnak Mantarı (Onikomikoz) Nedir?

Tırnak mantarı veya tıptaki adıyla onikomikoz, hem el hem de ayak tırnaklarını etkileyebilen bir mantar enfeksiyonudur, ancak daha çok ayak tırnaklarında görülür. Tırnak mantarı, tek bir tırnakta görülebildiği gibi diğer tırnaklara da yayılıp tırnak renginin bozulmasına, tırnağın kalınlaşmasına ya da tırnağın parçalanarak kırılmasına neden olabilir. Tırnak mantarı, tırnak ucunun hemen altında, sarı ya da beyaz bir nokta olarak başlar ve ilerler. Mantar enfeksiyonları normalde zamanla gelişir, bu nedenle tırnağınızın görünüşü veya hissi arasında herhangi bir ani farklılık ilk başta fark edilemeyebilir. Henüz ilerlememiş olan tırnak mantarları tedavi ihtiyacı doğurmayabilir. Fakat ilerleyen süreçlerde, ağrıya ve daha birçok soruna neden olan tırnak mantarının erken tedavisi çok önemlidir. Günümüzde her 10 kişiden 1’inde görülen tırnak mantarı 60 yaş ve üzeri bireylerde 2 kat daha fazla görülmektedir.

Tırnak mantarı tırnaklarda görünüş bozukluğuna yol açar, fakat bu görünüş bozukluğunun nedeni başka bir hastalık da olabilir. Bu nedenle her leke tırnak mantarıdır demeden önce, doğru teşhis için doktora başvurmanız gerekir.

tt

Tırnak Mantarının Belirtileri Nelerdir?

Tırnak mantarı belirtileri birçok hastada benzerlik gösterir. Tırnak mantarı;

  • Normalden daha kalın ve düzensiz bir şekilde uzayan tırnak,
  • Tırnağın kenarında kıvrılmalar,
  • Tırnağın renginin değişmesi; sarımsı, kahverengimsi ve yeşilimsi bir görüntü oluşması,
  • Mantardan etkilenen ciltte iltihaplanmalar meydana gelmesi, akıntı ve kötü koku şeklinde belirtiler ile kendini gösterir.

Tırnak mantarı belirtileri, tırnaklarınızın birinde olabileceği gibi diğer tırnaklarda da meydana gelebilir. Eğer bu belirtiler zaman içinde artıyorsa, özellikle diyabet gibi bir hastalığınız varsa tırnak mantarı geliştiğini fark ettiğiniz an doktora görünmeniz gerekir.  Tırnak mantarı belirtilerine dikkat etmek, erken teşhis ve tedavi için önemlidir.

Tırnak Mantarı Nedenleri Nelerdir?

Tırnak mantarı enfeksiyonlarına, mantar adı verilen küçük mikroskobik organizmalar neden olur. En yaygın tırnak mantarı nedeni dermatofitler adı verilen tek hücreli mantarlardır (Candida gibi). Çoğunlukla zararsız bir şekilde cildinizde yaşayan bu mantarlar bazen çoğalarak enfeksiyonlara neden olabilirler. Tırnak mantarı nedeni olan bu organizmalar cilde genellikle tırnak ve tırnak yatağı arasındaki küçük kesiklerden veya küçük aralıklardan girer.

Enfeksiyona neden olan mantarlar, genellikle nemli ortamlarda yaşarlar, bu nedenle ılık ve nemli koşullara maruz kalan tırnaklarda, tırnak mantarı görülme olasılığı daha fazladır.

Tırnak mantarı her yaştan insanda gelişebilir, ancak ileri yaşlarda daha yaygın görülmektedir. Tırnak yaşlandıkça kırılgan ve kuru hale gelebilir. Tırnaklarda oluşan çatlaklar mantarların girmesine izin verir. Ayaklarda azalmış kan dolaşımı ve zayıflamış bağışıklık sistemi gibi diğer faktörler de tırnak mantarı nedeni olarak rol oynayabilir. Peki, mantarların neden olduğu bu enfeksiyon bulaşıcı mıdır?

Tırnak Mantarı Bulaşıcı Mıdır?

Tırnak mantarı, doğrudan veya dolaylı olarak bulaşabilen bir enfeksiyondur. Tırnak mantarı sıklıkla deri mantarının tırnağa bulaşmasıyla ortaya çıkar ve hızla diğer tırnaklara yayılabilir.

Tırnak mantarının bir kişiden diğerine bulaşması nadir görülebilir, ancak ortak kullanım alanlarının (havuz, spor salonu vb.) çokluğu bulaşma riskini artırır. Benzer şekilde manikür ve pedikür yapılan güzellik merkezlerinde kullanılan malzemelerin, tırnak makaslarının iyi dezenfekte edilmesi gerekir. Tırnak mantarı olan biriyle ortak bir alanda yaşıyorsanız, tedbir almayı ihmal etmeyin. Tırnak mantarına sahip kişinin çoraplarını giymeyin veya ayakkabılarını kullanmayın, temizliğe özen gösterin. Aksi durumda, tırnak mantarı bulaşma riski yükselecektir.

Tırnak Mantarı İçin Risk Faktörleri Nelerdir?

Tırnak mantarı herkeste meydana gelebilir. Ancak bazı faktörler tırnak mantarı riskini arttırabilir. Tırnak mantarı geliştirme riskinizi artırabilecek faktörler şunlardır:

  • ► Yaş: Yaş ilerledikçe tırnaklar genellikle daha kırılgan ve kuru bir hale gelir. Bu nedenle oluşan çatlaklar ve zedelenmeler mantarların tırnaklara daha kolay yerleşmesine neden olur. Yaşlılıkta ayaklardaki kan dolaşımının azalması ve bağışıklık sisteminin zayıflaması da tırnak mantarı oluşması için bir risk faktörüdür.
  • ► Aşırı terleme: Mantarlar nemli yerlerde çoğaldıkları için, çok fazla terleme mantar oluşumu riskini arttırır. Bu nedenle özellikle sporcularda mantar görülme riski daha yüksektir.
  • ► Diğer risk faktörleri: Terli çorapların çok uzun süre giyilmesi, ayakkabıların başkaları ile paylaşılması, havuz, deniz ya da spor salonu gibi yerlerde çıplak ayak ile dolaşılması tırnak mantarı oluşma riskini arttırır. Ailede mantar enfeksiyonu öyküsü, yapay tırnak kullanmak, cilt veya tırnaklarda yaralanma ve çatlaklar da tırnak mantarı riskini arttırabilir.
  • ►Diyabet: Diyabet, tırnak mantarı için en önemli risk faktörlerinden bir diğeridir.

Diyabetli Kişilerde Tırnak Mantarı

tt

Diyabetin en yaygın yan etkilerinden biri ayak sağılığı üzerindeki olumsuz etkileri ve diyabetik ayak yaraları gibi sorunlardır. Bu nedenle diyabetli kişilerde ayak sağlığı ve bakımı son derece önemlidir. Diyabetli bireylerin bağışıklık sistemleri zayıf olduğu için bu kişilerde, yara ve mantar enfeksiyonunun görülme olasılığı daha yüksektir. Öyle ki, tırnak mantarı diyabetik ayaklarda iki kat daha yaygındır ve yan etkilerle birlikte ciddi vakalarda ampütasyonlara (Uzuv kaybı) neden olabilir.

Diyabet, nöropati denilen sinir hasarına neden olabilir. Sinir hasarı nedeniyle ağrı ve acı hissi azalabilir ve ayağınızı incittiğinizin farkında olmayabilirsiniz. Böyle bir yaralanma durumunda, enfeksiyon siz farkına varmadan tırnaktan ayağa doğru yayılabilir. Ayrıca, ciltte bakterilerin girmesine izin veren çatlaklar oluşarak ikincil bir enfeksiyona neden olabilir. Tüm bu durumlar göz önüne alınarak diyabetli kişilerde ayak bakımı düzenli olarak yapılmalıdır.

Diyabetiniz varsa ve tırnaklarınızda herhangi bir sorun, tırnak renginde ve kalınlığında değişiklik fark ederseniz hemen doktora başvurun. Enfeksiyonun yayılmasını önlemek için en kısa sürede tedaviye başlanması gerekir.

Tırnak Mantarı Tedavisi

Mantarlar dayanıklı organizmalardır, bu nedenle tırnak mantarı tedavisi düşünülenden zor olabilir. Tırnak mantarı tedavisi, hasarın şiddetine ve buna neden olan mantarın türüne bağlıdır. Tırnak mantarı tedavisi için yöntemlerden bazıları; kremler, oral ilaçlar, tırnak debridmanı (inceltme); ve son yıllarda uygulanan tırnak mantarında lazer tedavisidir.

Tırnak Mantarı İçin İlaç Tedavisi

Mantar enfeksiyonlarının tedavisi için güçlü ilaçların kullanılmasını gerekebilir. Yan etkilere karşı bu ilaçların doktor kontrolünde kullanılması gerekir.

Oral antifungal ilaçlar, genellikle tırnak mantarı tedavisinde ilk tercihtir, çünkü enfeksiyonu hızlı şekilde temizler. Bu ilaçlar, tırnağın enfekte olan bölgesinin yavaşça değişmesini sağlar. Oral antifungal ilaçlar, tırnak mantarı tedavisinde genellikle 6 ila 12 hafta boyunca kullanılır. Bir enfeksiyonu ortadan kaldırmak dört ay veya daha uzun süre alabilir.

Antifungal oje kullanmak, tırnak mantarı tedavisinde kullanılan başka bir seçenektir. Bu oje enfekte tırnaklara ve çevresindeki dokuya günde bir kez uygulanır. Yedi gün sonra, uygulanan bütün tabakalar alkolle temizlenir ve tekrar uygulanır. Bu ojelerin en az bir yıl boyunca günlük olarak kullanılması gerekebilir.

Tırnak mantarı tedavisinde bir diğer seçenek antifungal kremlerdir. Bu tip kremler tırnak inceltildiğinde daha iyi etki gösterir.

Tırnak Mantarının Lazer ile Tedavisi

Tırnak mantarında lazer tedavisi, en etkili yöntemlerden biri olarak ön plandadır. Bu tedavide tüm tırnaklar 39-42 dereceye kadar ısıtılır. Lazerlerden gelen ısının yeni mantar oluşumunu önlemeye yardımcı bir etkisi vardır. Lazer tarafından üretilen ısı mantarın büyümesini engeller ve mantarı yok eder. Herhangi bir ağrı kesici ya da anestezi kullanılmadan yapılan tırnak mantarında lazer tedavisi yaklaşık 15 dakika sürer. Fakat lazer tek seansta enfeksiyonun tamamını yok etmeye yetecek kadar enerji yayamaz. Bu nedenle, tipik olarak tekrar tedavi gereklidir. Tırnak mantarında lazer tedavisi, tırnak yatağına, tırnağa ve etrafındaki yumuşak dokuya zarar vermeden yapılır ve güvenlidir.

tt

Tırnak Mantarından Korunmak İçin Alınabilecek Önlemler Nelerdir?

Tırnak mantarından korunmak ilk başta ayak bakımına ve sağlığına dikkat etmekten geçer. Gerekli önlemler alındıktan sonra, mantarlardan ve beraberinde getirdikleri enfeksiyonlardan korunmak mümkündür. İşte, tırnak mantarından korunmak için alabileceğiniz önlemler:

  • ► Ellerinizi ve ayaklarınızı sabun ve su ile iyice yıkayın ve duruladıktan sonra ayak parmaklarınızın arası da dahil olmak üzere iyice kurulayın.
  • ► Tırnakları törpüyle düzleştirin.
  • ► Ayaklarınız çok terliyorsa, çoraplarınızı sık sık değiştirin; terletmeyen ayakkabılar ve çoraplar giymeye özen gösterin.
  • ► Enfeksiyona neden olmuş bir ayakkabıyı tekrar giymekten kaçının.
  • ► Plastik yerine kauçuk eldivenler giyin.
  • ► Tırnaklarınızın çevresindeki cilde zarar vermeyin.
  • ► Toplu kullanılan yerlerde çıplak ayakla dolaşmayın. Havuzlar, duşlar ve soyunma odalarında mutlaka bir ayakkabı giyin.
  • ► Kötü görünümü kapatmak için tırnak cilası kullanmayın. Bu enfeksiyonun daha kötüye gitmesine neden olur.
  • ► Enfekte bir tırnağa dokunduktan sonra ellerinizi mutlaka iyice yıkayın.

Ayak bakımına ve tırnak mantarı belirtilerine dikkat etmek, enfeksiyonların önlenmesinde ilk adımdır. Ayak sağlığınızla ilgili sorunları görmezden gelmek sorunun büyümesine ve tedavi sürecinin zorlaşmasına neden olabilir. Özellikle diyabet gibi kronik hastalığı bulunan kişiler tırnak mantarı ve enfeksiyon risklerine karşı daha dikkatli olmalı, ayak sağlığı ve bakımını ciddiye almalıdır. Hastalığı önlemek, tedavi etmekten daha kolay ve güvenilir bir yoldur. Bu nedenle herhangi bir sağlık sorunu yaşamadan önce düzenli olarak ayak kontrolleri yapılmalıdır.

Ayak sağlığınızı korumak ve doğru tedaviye ulaşmak için Diyabetik Ayak Merkezi’nden randevu alabilirsiniz. İletişim için tıklayın.

Yorum Yapın